Advanced search
1 file | 684.17 KB

Een showcase voor het socialisme: 'Vooruit' in de vitrine van de wereld

Gita Deneckere (UGent) and Hannes Pieters (UGent)
Author
Organization
Abstract
A showcase for socialism. the ‘Vooruit’ in the display window of the world Only four days before the 1913 Ghent World’s Fair opened to the public, a large-scale general strike for universal suffrage, which was followed up by a march by half a million labour men from the labouring classes, was ended. Ghent’s mayor Emile Braun and the city council had tried everything within their power to prevent the strike, in order not to jeopardize the official opening of the exhibition, but the socialist alderman Edward Anseele eventually followed his party by supporting the potentially revolutionary movement. His fellow party member Emile Coppieters, however, was one of the exhibition presidents and a real driving force behind the massive industrial event. On top of that, the Ghent socialist movement even participated in the World Exhibition: not only was the exhibition stand of the cooperative a prominent component of the Belgian Section, but also the ‘Vooruit’ pavilion in the park offered visitors an opportunity to taste some of the most successful cooperative products. One of the eye-catchers was a remarkable scale model titled ‘Socialist Ghent’, which showed the most important buildings, factories and shops of the powerful socialist cooperative. In the middle of this mini version of the city, the brand new socialist Festivities Hall, designed by Ferdinand Dierkens (1856–1936), towered high above the other buildings. Although at that very moment this monumental building in an impressive eclectic style was still under construction, its scale model was already a shining star in the window of the world. By focussing on the way the Ghent socialists took part in the 1913 World’s Fair, we want to take a look at the ambivalent position of the Ghent social democracy in the urban and political landscape at the verge of World War I. The pragmatic socialism as seen by Edward Anseele, which had grown out of a small political subculture, gradually positioned itself in an international context in which architecture was now used as a means of propaganda. Not only by hosting a cooperative stand and its very own pavilion but also by showing off their monumental architectural realisations, the Ghent socialist movement tried to project their acquired power and status in a way never seen before.
Toen de Wereldtentoonstelling in Gent op 26 april 1913 feestelijk de deuren opende, was amper vier dagen tevoren een algemene staking voor algemeen enkelvoudig stemrecht beëindigd die een half miljoen arbeiders het werk had doen stilleggen en ook massaal was opgevolgd in Gent. Met het oog op een tijdige opening van de tentoonstelling, hadden het stadsbestuur en burgemeester Emile Braun hemel en aarde bewogen om de staking te verhinderen, maar de socialistische schepen Edward Anseele was uiteindelijk zijn partij gevolgd en had zich voluit achter de potentieel revolutionaire beweging geschaard. Zijn partijgenoot Emile Coppieters was nochtans één van de expo-directeurs en grote bezielers van dit burgerlijk-industrieel evenement. Bovendien had het Gentse socialisme ook letterlijk een plaats op de Wereldtentoonstelling: de ‘Stand van Vooruit’ maakte prominent deel uit van de Belgische Sectie en lokte net als het ‘Paviljoen van Vooruit’ heel wat bezoekers, die er konden proeven van het ‘Triomfbier’ van de coöperatie. Blikvanger was een opvallende maquette van de belangrijkste gebouwen die de machtige Samenwerkende Maatschappij Vooruit ondertussen in de stad had weten neer te zetten. Op een fictief stratenpan prijkte pal in het midden het gloednieuwe Feestpaleis Vooruit naar een ontwerp van Ferdinand Dierkens (1856-1936), de ontwerper van talrijke gebouwen voor de Gentse socialistische beweging. Hoewel dit monumentale eclectische gebouw in 1913 nog in volle aanbouw was, stond de miniversie reeds in volle glorie te schitteren in de etalage van de wereld. Focussend op de maquette van Feestpaleis Vooruit in het mini-universum van de Wereldtentoonstelling van 1913, willen we in onze bijdrage ingaan op de ambivalente positie van de Gentse sociaaldemocratie in de stedelijke en politieke ruimte vlak voor de Eerste Wereldoorlog. Gegroeid en groot geworden als contestatiebeweging en subcultuur binnen de stad, etaleerde het pragmatische socialisme van Edward Anseele zich ook steeds sterker op de internationale scène waarbij architectuur doelbewust werd ingezet als propagandamiddel. Zowel door hun aanwezigheid met een eigen stand én paviljoen als door het letterlijk uitstallen van hun monumentale verwezenlijkingen in de stad, trachtte de Gentse socialistische beweging haar verworven macht en status op triomfantelijke wijze tentoon te spreiden.
Keywords
België, wereldtentoonstelling Gent, Gand, socialisme, Parti Ouvrier belge, sociaal protest, Expo 1913, souffrage universel, Gent, Vooruit, arbeiderscoöperatie, verbruikscoöperatie, consumers co-operative, staking, coopérative de consommation, wereldtentoonstelling 1913, POB, BWP, tentoonstellingsarchictectuur, 1913, algemeen stemrecht, rood patrimonium, paviljoen, World Fair, Ghent, World Exhibition, socialism, co-operation, workers' co-operative, architecture, World Fair 1913, red heritage, Belgium, expo, pavillion, Edward Anseele, expo architecture, People's House, Emile Coppieters, Emile Braun, Belgique, Ferdinand Dierkens, coopérative, Belgian Workers' Party, coöperatie, Belgische Werkliedenpartij, Feestlokaal van Vooruit, Maison du Peuple, Exposition Universelle, coopérative ouvrière

Downloads

  • GITA - HANNES Vooruit op Wereldtentoonstelling 1913 een showcase voor het socialisme.pdf
    • full text
    • |
    • open access
    • |
    • PDF
    • |
    • 684.17 KB

Citation

Please use this url to cite or link to this publication:

Chicago
Deneckere, Gita, and Hannes Pieters. 2013. “Een Showcase Voor Het Socialisme: ‘Vooruit’ in De Vitrine Van De Wereld.” In Gent 1913 : Op Het Breukvlak Van De Moderniteit, ed. Wouter Van Acker and Christophe Verbruggen, 46–61. Gent: Snoeck.
APA
Deneckere, Gita, & Pieters, H. (2013). Een showcase voor het socialisme: “Vooruit” in de vitrine van de wereld. In W. Van Acker & C. Verbruggen (Eds.), Gent 1913 : op het breukvlak van de moderniteit (pp. 46–61). Gent: Snoeck.
Vancouver
1.
Deneckere G, Pieters H. Een showcase voor het socialisme: “Vooruit” in de vitrine van de wereld. In: Van Acker W, Verbruggen C, editors. Gent 1913 : op het breukvlak van de moderniteit. Gent: Snoeck; 2013. p. 46–61.
MLA
Deneckere, Gita, and Hannes Pieters. “Een Showcase Voor Het Socialisme: ‘Vooruit’ in De Vitrine Van De Wereld.” Gent 1913 : Op Het Breukvlak Van De Moderniteit. Ed. Wouter Van Acker & Christophe Verbruggen. Gent: Snoeck, 2013. 46–61. Print.
@incollection{3203712,
  abstract     = {A showcase for socialism. the {\textquoteleft}Vooruit{\textquoteright} in the display window of the world Only four days before the 1913 Ghent World{\textquoteright}s Fair opened to the public, a large-scale general strike for universal suffrage, which was followed up by a march by half a million labour men from the labouring classes, was ended. Ghent{\textquoteright}s mayor Emile Braun and the city council had tried everything within their power to prevent the strike, in order not to jeopardize the official opening of the exhibition, but the socialist alderman Edward Anseele eventually followed his party by supporting the potentially revolutionary movement. His fellow party member Emile Coppieters, however, was one of the exhibition presidents and a real driving force behind the massive industrial event. On top of that, the Ghent socialist movement even participated in the World Exhibition: not only was the exhibition stand of the cooperative a prominent component of the Belgian Section, but also the {\textquoteleft}Vooruit{\textquoteright} pavilion in the park offered visitors an opportunity to taste some of the most successful cooperative products. One of the eye-catchers was a remarkable scale model titled {\textquoteleft}Socialist Ghent{\textquoteright}, which showed the most important buildings, factories and shops of the powerful socialist cooperative. In the middle of this mini version of the city, the brand new socialist Festivities Hall, designed by Ferdinand Dierkens (1856--1936), towered high above the other buildings. Although at that very moment this monumental building in an impressive eclectic style was still under construction, its scale model was already a shining star in the window of the world. By focussing on the way the Ghent socialists took part in the 1913 World{\textquoteright}s Fair, we want to take a look at the ambivalent position of the Ghent social democracy in the urban and political landscape at the verge of World War I. The pragmatic socialism as seen by Edward Anseele, which had grown out of a small political subculture, gradually positioned itself in an international context in which architecture was now used as a means of propaganda. Not only by hosting a cooperative stand and its very own pavilion but also by showing off their monumental architectural realisations, the Ghent socialist movement tried to project their acquired power and status in a way never seen before.},
  author       = {Deneckere, Gita and Pieters, Hannes},
  booktitle    = {Gent 1913 : op het breukvlak van de moderniteit},
  editor       = {Van Acker, Wouter and Verbruggen, Christophe},
  isbn         = {9789461610874},
  keyword      = {Belgi{\"e},wereldtentoonstelling Gent,Gand,socialisme,Parti Ouvrier belge,sociaal protest,Expo 1913,souffrage universel,Gent,Vooruit,arbeidersco{\"o}peratie,verbruiksco{\"o}peratie,consumers co-operative,staking,coop{\'e}rative de consommation,wereldtentoonstelling 1913,POB,BWP,tentoonstellingsarchictectuur,1913,algemeen stemrecht,rood patrimonium,paviljoen,World Fair,Ghent,World Exhibition,socialism,co-operation,workers' co-operative,architecture,World Fair 1913,red heritage,Belgium,expo,pavillion,Edward Anseele,expo architecture,People's House,Emile Coppieters,Emile Braun,Belgique,Ferdinand Dierkens,coop{\'e}rative,Belgian Workers' Party,co{\"o}peratie,Belgische Werkliedenpartij,Feestlokaal van Vooruit,Maison du Peuple,Exposition Universelle,coop{\'e}rative ouvri{\`e}re},
  language     = {dut},
  pages        = {46--61},
  publisher    = {Snoeck},
  title        = {Een showcase voor het socialisme: 'Vooruit' in de vitrine van de wereld},
  year         = {2013},
}